’n Donkere broeder als president

Vandaag is het zover, Barack Obama wordt geïnstalleerd als president van de Verenigde Staten. Een bijzondere gebeurtenis, die criticasters op alles wat Amerikaans is toch wel enigszins de mond zou moeten snoeren. Want welk land heeft een president of minister-president met een andere huidskleur dan de meerderheid van het land? Dat kan in Amerika, make your dream come true, laat je dromen waarheid worden.

In aanloop naar de inauguratie kwam mijn moeder afgelopen week naar me toe met een oud schoolschrift van haar middelbare school. We hebben het over het jaar 1959. Op school werd gesproken over Amerika en de positie van de zwarte bevolking. De segregatie vierde hoogtij. Maar het volgende gedicht van Langston Hughes was mijn moeder bijgebleven. In de Nederlandse vertaling is het gedicht getiteld “Ook ik ben Amerika”.



Ook ik ben Amerika

Ik ben een donkere broeder

men zendt mij naar de keuken om te eten

als er gasten komen maar ik lach

en eet goed en wordt sterk

Morgen, zal ook ik aan tafel zitten

als er gasten komen

en niemand zal het wagen dan tot mij te zeggen:

"Ga in de keuken eten"

Dan zullen zij zien hoe schoon ik ben

en beschaamd zijn, ook ik ben Amerika.

Langston Hughes (1925)

De Engelse versie voeg ik voor de compleetheid toe. Het gedicht is in 1925 geschreven door Hughes. Het origineel zou rond 1860 tot stand zijn gekomen.

Langston Hughes

I, too, sing America.

I am the darker brother.

They send me to eat in the kitchen

When company comes,

But I laugh,

And eat well,

And grow strong.

Tomorrow,

I'll be at the table

When company comes.

Nobody'll dare

Say to me,

"Eat in the kitchen,"

Then.

Besides,

They'll see how beautiful I am

And be ashamed—

I, too, am America.

Een prachtgedicht, waarbij vandaag blijkt dat de donkere broeder niet alleen aan tafel zit maar aan het hoofd van de tafel. De verwachtingen zijn hoog gespannen. Ben benieuwd wat er op tafel komt. Maar het is mooi te zien dat een gedicht van anderhalve eeuw oud, vandaag wereldgeschiedenis schrijft. En dat het destijds zo is blijven hangen dat het nu ineens realiteit is.